ONW, VMNW, MNW en WNT in de INL GTB

door Ward van der Put (usability@pc-boeken.nl)

Het iWNT is niet zomaar een TB, maar een GTB, mede dankzij een bijdrage van OCW. Dat zal gebruikers aanspreken: in de INL GTB vindt u niet alleen het WNT, maar straks ook het ONW, VMNW en MNW. Voor toegang tot de INL GTB moet u wel even langs de TSTC.

Dit abracadabra is een symptoom van wat ik eerder al voorspelde: het Woordenboek der Nederlandsche Taal op internet (iWNT) is niet gebruikersvriendelijk. Afkortingen zijn hinderlijk voor veel internetgebruikers. Afkortingen zijn bijvoorbeeld vaak afgeleid van vaktermen, waardoor ze onbegrijpelijk zijn voor iedereen die niet is ingewijd in de geheimen van een vakgebied. Als internetgebruikers klagen over „moeilijke woorden”, bedoelen ze vaak lange woorden. Afkortingen vervangen weliswaar lange woorden, maar daarvan wordt een tekst zelden beter leesbaar.

De Geïntegreerde Taalbank (GTB) van het Instituut voor Nederlands Lexicologie (INL) is kennelijk exclusief bedoeld voor neerlandici en taalkundigen die het Woordenboek der Nederlandsche Taal (WNT) al raadplegen. In de loop van 2007 en 2008 wordt deze taalbank (TB) uitgebreid met het Oudnederlands Woordenboek (ONW), het Vroegmiddelnederlands Woordenboek (VMNW) en het Middelnederlands Woordenboek (MNW).

Met al die afkortingen voor vaktermen wordt de website een vakproject voor vakgenoten. Dat is een gemiste kans voor ons cultureel erfgoed. Cultuur toegankelijk maken blijft slechts een ideaal als daarvoor een website vol hindernissen wordt gebruikt. Maar ja, misschien verwacht ik wel te veel van een cultuurproject dat wordt gesteund door een ministerie dat zich even gemakzuchtig het „Ministerie van OCW” noemt.

Afgezien van al die afkortingen bevat de site nog tal van andere hindernissen. De meeste usabilityfouten vist elke goede webdesigner er zo uit; daarvoor is echt niet het alziend oog van een usabilityexpert nodig. Om er een niet al te lange usabilityscan van te maken, beperk ik me tot de eerste fouten die gebruikers moeten overwinnen:

Wie naar wnt.inl.nl surft, vindt daar eerst een splash screen met de onduidelijke paginatitel „INL GTB”. Het Woordenboek der Nederlandsche Taal rechtstreeks raadplegen is onmogelijk. Gebruikers moeten eerst op „Ga direct naar het woordenboek” klikken. Vooral dat „direct” is lachwekkend, want direct betekent in website-usability maar één ding: direct weergeven, niet direct doorklikken.
Gebruikers die doorklikken, moeten vervolgens inloggen. Het woordenboek „direct” raadplegen is ook nu niet mogelijk.
Waarom gebruikers precies moeten inloggen, is onduidelijk. Daardoor vallen ten minste drie categorieën internetgebruikers af: gebruikers die inloggen vervelend of te moeilijk vinden, gebruikers die denken dat ze moeten betalen en gebruikers die denken dat ze niet voldoen aan bepaalde voorwaarden.
Voor het inloggen wordt een nieuw browservenster geopend, waarin de adresbalk en de werkbalk van de webbrowser zijn verborgen. Weg is de vertrouwde omgeving van de browser.
Wie nog geen gebruikersaccount heeft, kan op de knop „Inschrijven” klikken. Daarbij wordt vervolgens, schrik niet, een derde browservenster van de „TSTC” of „TST-Centrale” geopend. Weer twee afkortingen. Voor wie het nog interesseert: TST is hier geen toestel of test, maar taal- en spraaktechnologie.
Van de gebruikers die nog niet hebben afgehaakt, wordt een deel nu zeker aan het twijfelen gebracht. De „TST-Centrale” is een andere site, die er anders uitziet dan het woordenboek en de taalbank. Voor het openen van een account moeten gebruikers hier eerst een e-mailadres invoeren, maar is het wel zo veilig dat te doen op een andere, onbekende site?

Dit zijn slechts enkele hindernissen die gebruikers moeten overwinnen voordat ze ook maar een blik kunnen werpen in het woordenboek. Het woordenboek zelf bevat nog veel meer usabilityfouten. Heel lang heb ik er niet mee kunnen experimenteren, want op zaterdagmiddag was de site al down: „Wegens grote belangstelling is het systeem momenteel overbelast. Probeert u het s.v.p. later nog eens.” Inderdaad ... weer een afkorting.

Wegens grote belangstelling is het systeem momenteel overbelast. Probeert u het s.v.p. later nog eens.

januari 2007
m	d	w	d	v	z	z
1	2	3	4	5	6	7
8	9	10	11	12	13	14
15	16	17	18	19	20	21
22	23	24	25	26	27	28
29	30	31	1	2	3

Reageren

Reacties zijn welkom op usability@pc-boeken.nl. Uw e-mailadres blijft verborgen voor anderen. We behouden ons het recht voor reacties te weigeren, wijzigen of verwijderen.